Westpac: Phát biểu của Thống đốc RBNZ Breman về chiến tranh Trung Đông

Thống đốc RBNZ Breman phát biểu về chiến tranh Trung Đông

Thống đốc Breman nhấn mạnh rằng RBNZ sẽ tập trung vào các áp lực lạm phát trung hạn, và hiện chưa có bằng chứng cho thấy các áp lực này gia tăng đến mức cần tăng OCR trong ngắn hạn.

Trong bài phát biểu được công bố sáng nay, Thống đốc Breman nhấn mạnh rằng RBNZ sẽ tập trung vào các áp lực lạm phát trung hạn, và hiện chưa có bằng chứng cho thấy các áp lực này gia tăng đến mức cần tăng OCR trong ngắn hạn. Diễn biến và thời gian kéo dài của cuộc chiến Iran sẽ là yếu tố then chốt.

Bám sát kế hoạch

Như đã được báo trước vào tuần trước, sáng nay RBNZ đã công bố bài phát biểu mà Thống đốc Breman sẽ trình bày trước cộng đồng doanh nghiệp vào lúc 2 giờ chiều, đồng thời nội dung này cũng sẽ được thảo luận trong các cuộc họp đã lên lịch với các nhà kinh tế và truyền thông trong ngày. Bài phát biểu nêu ra những đánh giá ban đầu của RBNZ về tác động tiềm tàng của xung đột Trung Đông đối với nền kinh tế New Zealand.

Điểm mấu chốt là RBNZ sẽ bỏ qua tác động vòng đầu trong ngắn hạn của cú sốc giá dầu đối với lạm phát, do đó khả năng tăng lãi suất trong thời gian ngắn là rất thấp. Thay vào đó, việc tăng lãi suất chỉ được đẩy sớm hơn nếu xuất hiện bằng chứng cho thấy cú sốc dầu mỏ đang tạo ra áp lực vòng hai lên tiền lương và giá cả, từ đó đẩy lạm phát trung hạn lên cao. Những tác động vòng hai này – có khả năng xảy ra cao hơn nếu xung đột kéo dài – khó có thể bộc lộ trong thời gian ngắn.

RBNZ đang đối mặt với rủi ro hai chiều, thay vì rủi ro một chiều như thị trường từng kỳ vọng. Một số trích dẫn quan trọng từ bài phát biểu thể hiện rõ quan điểm này:

“Chúng ta cần tránh phản ứng quá sớm với các áp lực lạm phát ngắn hạn mà chính sách tiền tệ khó tác động, đồng thời cũng không được phản ứng quá muộn nếu lạm phát vượt mục tiêu trở nên dai dẳng trong nền kinh tế.”

“Với tầm nhìn dài hạn, chúng tôi có xu hướng bỏ qua các tác động trực tiếp và gián tiếp vòng đầu, thay vào đó tập trung vào các tác động vòng hai trong trung hạn.”

“Chi phí sản xuất cao hơn thường làm biên lợi nhuận bị thu hẹp và thu nhập thực giảm, đồng thời có xu hướng kìm hãm tăng trưởng kinh tế. Sự chậm lại của tăng trưởng có thể giúp giảm áp lực lạm phát trong trung hạn.”

“Các diễn biến gần đây có một số điểm tương đồng với giai đoạn lạm phát tăng mạnh trước đây, như xung đột khu vực, giá dầu toàn cầu tăng và gián đoạn vận tải tại Trung Đông. Tuy nhiên, cũng tồn tại những khác biệt quan trọng có thể ảnh hưởng đến triển vọng áp lực giá trung hạn.”

“...mặc dù đà phục hồi đã lan rộng, nhưng vẫn ở giai đoạn đầu và nền kinh tế New Zealand vẫn hoạt động dưới mức công suất. Bảng cân đối của hộ gia đình và doanh nghiệp cũng yếu hơn, với khả năng hấp thụ các cú sốc giá hạn chế. Điều này đồng nghĩa doanh nghiệp sẽ khó tăng giá hơn, và khả năng các áp lực giá ngắn hạn do thiếu hụt nguồn cung trở thành lạm phát trung hạn có thể thấp hơn.”

“Một cú gián đoạn ngắn hạn và việc giá xăng tăng tạm thời có thể – và nên – được bỏ qua từ góc độ chính sách tiền tệ nếu khó ảnh hưởng đến lạm phát trung hạn... Tuy nhiên, bức tranh sẽ thay đổi nếu gián đoạn kéo dài; nếu năng lực sản xuất toàn cầu hoặc cầu nội địa bị ảnh hưởng lâu dài; hoặc nếu rủi ro gia tăng về việc giá dầu và hàng nhập khẩu tăng cao làm tăng kỳ vọng lạm phát và hành vi định giá mang tính lạm phát.”

RBNZ đang bám sát định hướng khi cho thấy xu hướng bỏ qua một cú sốc nguồn cung được đánh giá là mang tính ngắn hạn. Chính sách tiền tệ không phải công cụ hiệu quả để xử lý các tác động lạm phát tức thời từ giá dầu tăng do xung đột Iran và các gián đoạn chuỗi cung ứng liên quan. Việc tập trung vào áp lực lạm phát trung hạn là cách tiếp cận tiêu chuẩn, đặc biệt trong bối cảnh hiện tại khi các yếu tố trung hạn vẫn chưa rõ ràng.

Điều có thể xác định là cú sốc này xuất hiện trong bối cảnh nền kinh tế đang ở giai đoạn đầu của chu kỳ phục hồi và vẫn tồn tại công suất dư thừa đáng kể. Vì vậy, tình hình hiện tại khác biệt rõ rệt so với năm 2022, khi cú sốc từ chiến tranh Nga đã làm gia tăng lạm phát trung hạn trong một nền kinh tế vốn đã nóng. Breman cũng nhấn mạnh rằng điều này tạo dư địa để RBNZ quan sát và đánh giá liệu các áp lực ngắn hạn có chuyển hóa thành áp lực trung hạn hay không.

Khả năng RBNZ tăng lãi suất trong 6 tháng tới là rất thấp. Cần thêm thời gian để đánh giá độ dài của cú sốc, tác động đến nền kinh tế và mức công suất dư thừa, cũng như hệ quả đối với lạm phát trung hạn. Đồng thời, việc cắt giảm OCR cũng khó xảy ra trong giai đoạn đánh giá này.

Diễn biến của tỷ giá có thể đóng vai trò quan trọng trong việc định hình bước đi tiếp theo. Đồng NZD có thể chịu áp lực trong bối cảnh tăng trưởng yếu, lãi suất thấp và các điểm nghẽn chuỗi cung ứng. Nếu NZD suy yếu (điều thường thấy với các cú sốc nguồn cung), triển vọng trung hạn có thể thay đổi. Lãi suất thực có thể duy trì ở mức âm trong thời gian dài, do đó quan điểm tăng OCR vào năm 2027 vẫn hợp lý. Lãi suất toàn cầu cũng có thể tăng trong cùng giai đoạn.

RBNZ dự kiến sẽ cung cấp thêm đánh giá về tác động của xung đột đối với triển vọng kinh tế trong kỳ Đánh giá OCR ngày 8 tháng 4, sự kiện này – như đã thông báo – sẽ đi kèm họp báo sau cuộc họp. Diễn biến tại Trung Đông trong ba tuần tới sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc làm rõ thêm bức tranh tổng thể.