Swissquote Bank: Kỳ vọng Fed đổi chiều sang hawkish làm gia tăng rủi ro trên thị trường tài chính

Động lực lớn nhất đang tác động lên thị trường tài chính hiện nay là đợt bán tháo trên thị trường trái phiếu chính phủ. Tuần trước, lợi suất trái phiếu tại nhiều nền kinh tế lớn như Mỹ và Nhật Bản tăng mạnh sau khi dữ liệu lạm phát cho thấy giá cả tăng nhanh hơn dự báo. Nguyên nhân chủ yếu đến từ giá năng lượng leo thang do căng thẳng tại Trung Đông.

Diễn biến này thực tế không quá bất ngờ. Nhà đầu tư từ trước đã lo ngại rằng chiến sự kéo dài sẽ đẩy giá dầu lên cao và khiến lạm phát tăng trở lại. Tuy nhiên, thị trường cần một yếu tố đủ mạnh để phản ứng rõ ràng hơn. Tuần trước, các số liệu lạm phát chính là yếu tố đó. Trong khi đó, các cuộc đàm phán hòa bình với Iran vẫn chưa đạt tiến triển, khiến giá dầu tiếp tục tăng.

Bước sang đầu tuần này, áp lực trên thị trường trái phiếu vẫn chưa giảm. Giá dầu thô Mỹ có lúc vượt 108 USD/thùng trong phiên giao dịch đầu ngày. Thị trường cho rằng giá dầu còn có thể tiếp tục tăng do xung đột tại Trung Đông kéo dài và nguồn dự trữ dầu toàn cầu đang giảm mạnh.

Tại Nhật Bản, lợi suất trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 10 năm tăng lên 2.80% trước khi giảm nhẹ trở lại. Thị trường chứng khoán Nhật cũng chịu áp lực khi chỉ số Nikkei giảm thêm 1% sau khi đã mất 2% vào phiên trước đó. Đà giảm này lan sang cả thị trường Mỹ và châu Âu. Nhóm cổ phiếu công nghệ giảm mạnh vì đây là nhóm đã dẫn dắt thị trường tăng suốt thời gian qua, nên khi tâm lý nhà đầu tư xấu đi, nhóm này bị bán ra mạnh hơn.

Tại Trung Quốc, các dữ liệu kinh tế mới công bố cho thấy nền kinh tế suy yếu rõ rệt. Đầu tư giảm ngoài dự kiến, sản xuất công nghiệp tăng chậm lại và doanh số bán lẻ trong tháng 4 gần như không tăng trưởng. Đáng chú ý, doanh số bán ô tô giảm tới 15%. Nguyên nhân chủ yếu là các hoạt động kinh tế và chuỗi cung ứng bị gián đoạn bởi tác động từ cuộc chiến với Iran.

Sáng nay, hợp đồng tương lai của nhiều thị trường chứng khoán tiếp tục giảm điểm. Tâm lý bi quan hiện có cơ sở rõ ràng. Khi lạm phát tăng, nhà đầu tư cho rằng các ngân hàng trung ương sẽ có lập trường hawkish hơn, tức tiếp tục duy trì lãi suất cao hoặc thậm chí nâng lãi suất thêm để kiểm soát giá cả. Lãi suất cao làm giảm sức hấp dẫn của cổ phiếu vì chi phí vốn tăng và định giá doanh nghiệp trở nên đắt đỏ hơn.

Điều khiến nhiều người bất ngờ là các chỉ số chứng khoán lớn trước đó vẫn tăng lên các mức ATH dù thị trường đã biết rủi ro lạm phát đang tăng dần theo căng thẳng Trung Đông. Nguyên nhân là kết quả kinh doanh rất tích cực từ nhóm công ty AI đã hỗ trợ tâm lý thị trường. Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp công nghệ lớn vẫn đưa ra triển vọng tăng trưởng mạnh. Tuy nhiên, các công ty ngoài lĩnh vực công nghệ bắt đầu cảnh báo rằng giá năng lượng tăng đang làm giảm sức mua của người tiêu dùng.

Bối cảnh này đã kéo dài hơn hai tháng và các ngân hàng trung ương hiện cũng phát tín hiệu rõ ràng hơn về hướng đi sắp tới của chính sách tiền tệ.

ECB được dự báo sẽ nâng lãi suất ngay trong tháng tới. Tại Nhật Bản, ngày càng có nhiều ý kiến hawkish xuất hiện trong BoJ. Trong khi đó, BoE đang ở trong tình thế khó khăn vì thị trường trái phiếu Anh chịu áp lực lớn từ bất ổn chính trị trong nước. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Anh tăng mạnh khiến rủi ro trên thị trường tài chính gia tăng. Trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế yếu và năng suất thấp, triển vọng chính sách tài khóa của Anh hiện rất khó dự đoán. Vì vậy, đồng bảng Anh và trái phiếu Chính phủ Anh đang trở thành tài sản có mức rủi ro cao hơn trước.

Tại Mỹ, kỳ vọng của thị trường đối với Fed đã thay đổi đáng kể. Hiện tại, thị trường hợp đồng tương lai Fed funds cho thấy xác suất Fed nâng lãi suất thêm hơn 25 bps vào tháng 12 đã vượt 50%. Trước đây, thị trường còn kỳ vọng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất.

Thậm chí trước khi chiến sự Iran bùng phát, phần lớn nhà đầu tư còn tin rằng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trong năm nay. Nhà Trắng từng xem Kevin Warsh là ứng viên phù hợp cho vị trí Chủ tịch Fed một phần vì ông được cho là ủng hộ lãi suất thấp hơn. Nhưng hiện tại, thị trường đã chuyển sang dự báo khả năng Fed nâng lãi suất vào cuối năm.

Điều này không tích cực đối với thị trường chứng khoán vì giá cổ phiếu hiện vẫn đang ở gần các mức ATH trong khi định giá đã rất cao.

Một đợt điều chỉnh của thị trường đang trở nên khó tránh khỏi.

Hiện tại, hệ số P/E của Nasdaq 100 đã vượt 38 lần lợi nhuận. Điều đó cho thấy giá cổ phiếu đang ở mức rất cao so với lợi nhuận doanh nghiệp. Một nhịp điều chỉnh sẽ giúp định giá trở lại hợp lý hơn.

Trong lịch sử, P/E của Nasdaq 100 thường dao động quanh vùng 25x đến 30x lợi nhuận. Nếu chỉ số quay về vùng định giá này mà lợi nhuận doanh nghiệp không thay đổi nhiều, thị trường có thể phải giảm đáng kể.

Xét theo tính toán đơn giản, nếu P/E giảm từ 38x xuống 30x thì Nasdaq 100 có thể điều chỉnh khoảng 20–22% nếu lợi nhuận doanh nghiệp không tăng thêm. Tuy nhiên, nếu lợi nhuận tiếp tục cải thiện, mức điều chỉnh khoảng 10–15% có thể hợp lý hơn.

Trong trường hợp đó, Nasdaq 100 có thể giảm về vùng 26,600 điểm, tương ứng mức Fibonacci retracement 23.6% của đợt tăng từ tháng 4/2025 tới nay. Nếu áp lực bán mạnh hơn, chỉ số có thể lùi về khoảng 25,200 điểm, gần đường trung bình động 200 ngày hiện tại. Dù vậy, xu hướng tăng dài hạn vẫn chưa bị phá vỡ nếu Nasdaq 100 giữ trên vùng 24,800 điểm. Một nhịp giảm như vậy chủ yếu sẽ giúp thị trường hạ nhiệt sau giai đoạn tăng quá nhanh.

Trong tuần này, thị trường sẽ tiếp tục tập trung vào tình hình Iran và eo biển Hormuz. Ngoài ra, nhà đầu tư cũng sẽ theo dõi dữ liệu lạm phát của Anh, biên bản cuộc họp FOMC và các số liệu PMI sơ bộ tại nhiều nền kinh tế lớn.

Ở mùa báo cáo lợi nhuận doanh nghiệp, Nvidia sẽ công bố kết quả kinh doanh vào tối thứ Tư sau khi thị trường Mỹ đóng cửa. Trong thời gian qua, Nvidia được xem là doanh nghiệp phản ánh rõ nhất sức mạnh của xu hướng AI trên thị trường.

Tuy nhiên, vai trò của Nvidia hiện không còn áp đảo tuyệt đối như trước. Chip của Nvidia vẫn được đánh giá cao nhất trong việc huấn luyện các mô hình AI phức tạp, nhưng để vận hành toàn bộ hệ thống AI còn cần CPU và chip nhớ. Vì vậy, nhóm cổ phiếu chip nhớ đang tăng mạnh hơn và dần dẫn dắt thị trường. Gần đây, Intel, Micron cùng các nhà sản xuất chip nhớ Hàn Quốc đều thu hút sự chú ý lớn từ giới đầu tư.

Kết quả kinh doanh của Nvidia có thể giúp thị trường tạm thời bớt tập trung vào các rủi ro địa chính trị và đà tăng của lợi suất trái phiếu. Tuy nhiên, kỳ vọng dành cho Nvidia hiện đã rất cao. Vì vậy, ngay cả khi công ty công bố lợi nhuận vượt dự báo, điều đó cũng chưa chắc đủ để giúp giá cổ phiếu và thị trường tăng mạnh như trước.